Azan Sinir (X Kəllə Cütü)

Nervus vagus

English: Vagus Nerve (CN X)

Kəllədən çıxaraq döş və qarın boşluğundakı bütün həyati daxili orqanları innervasiya edən ən uzun kəllə siniri.

Anatomik Morfologiya və Quruluş

Boyunda yuxu damar-sinir dəstəsinin tərkibində enir, qida borusu ətrafında kələf yaradır və mədəyə, bağırsaqlara, ürəyə və ağciyərlərə şaxələnir.

Fizioloji Funksiyaları:

Parasimpatik sinir sisteminin əsas magistralıdır: ürək döyüntüsünü yavaşıdır, bağırsaq peristaltikasını və həzm şirələrinin ifrazını artırır.

Klinik Əhəmiyyət və Patologiyalar

Vaqal stimulyasiya (vagus sinirinin qıcıqlanması) kəskin bradikardiyaya və qan təzyiqinin enməsi ilə vazovaqal sinkopaya (huşitirməyə) səbəb olur.

Ən Çox Rast Gəlinən Xəstəliklər:

Vazovaqal sinkopaQayıdan qırtlaq siniri parezi (səs batması)Qastroparez

Texniki & Elmi Məlumat

Sistem: NERVOUS

Kateqoriya: Kəllə siniri

3D Koordinat: [0.03, 1.34, 0.02]

Elmi Fakt

Latınca 'vagus' sözü 'sərgərdan', 'avarə gəzən' deməkdir, çünki bu sinir digər kəllə sinirləri kimi başda qalmır, bədənin dərinliklərinə qədər 'azıb gedir'.